Rybinsk Thành phố vành đai vàng

Rybinsk: Viên ngọc quên lãng bên dòng Volga huyền thoại

14 September, 2025

Rybinsk – một thành phố nhỏ bé nhưng đầy mê hoặc bên dòng Volga, nơi mà thời gian dường như dừng lại ở thế kỷ 19, với những con phố lát đá cua gồ ghề, những ngôi nhà gỗ chạm khắc tinh xảo và tiếng chuông nhà thờ vang vọng trong lớp sương mù buổi sáng. Rybinsk không phải là Moscow cổ kính hay St. Petersburg lộng lẫy, nhưng chính sự khiêm tốn ấy lại khiến nó trở thành “viên ngọc quên lãng” của vùng Yaroslavl. Chúng ta sẽ cùng dạo bước qua lịch sử, văn hóa, ẩm thực và đời sống địa phương, cùng những câu chuyện thú vị về vùng đất này. Xin cảnh báo bài viết này hơi dài dòng một chút, nhưng tôi hứa sẽ khiến bạn cảm thấy như đang ngồi trên một chiếc thuyền lênh đênh trên dòng sông Volga, với gió mát rượi và những bất ngờ thú vị ở mỗi khúc quanh. Bạn đã sẵn sàng cho những trải nghiệm ngọt ngào chưa? Vậy chúng ta hãy cùng lên đường!

Mục lục

Rybinsk – thành phố xinh đẹp bên dòng Volga

Hãy tưởng tượng bạn đang đứng trên bờ sông, nơi Volga – “Nữ hoàng của các dòng sông” – hòa quyện với Sheksna, tạo nên một bức tranh thủy mặc sống động. Volga, dòng sông dài nhất châu Âu với hơn 3.500 km, không chỉ là mạch máu kinh tế mà còn là linh hồn văn hóa của nước Nga. Bắt nguồn ở vùng đồi Valdai, nó chảy qua rừng taiga xanh mướt, qua những đồng bằng mênh mông, rồi đổ ra biển Caspi. Rybinsk nằm ngay tại ngã ba này, cách Moscow khoảng 320 km về phía bắc, thuộc tỉnh Yaroslavl – một phần của Vành đai Vàng Nga, nơi lưu giữ những di sản cổ kính.

Địa lý Rybinsk thật sự là một kiệt tác của thiên nhiên và bàn tay con người. Thành phố được bao quanh bởi hồ chứa Rybinsk khổng lồ – một trong những hồ nhân tạo lớn nhất thế giới, được xây dựng từ năm 1935-1941 cùng với nhà máy thủy điện Rybinskaya. Hồ này rộng đến 4.580 km², chứa nước đủ để biến cả một vùng đất thành “biển nội địa Nga”. Tôi nhớ lần đầu dẫn đoàn đến đây, một du khách Việt Nam thốt lên: “Trời ơi, giống như Vịnh Hạ Long nhưng mênh mông hơn, và lạnh hơn!” Đúng vậy, mùa hè, hồ lấp lánh dưới nắng, với những bãi cát trắng mịn mời gọi tắm nắng; mùa đông, mặt hồ đóng băng dày, trở thành sân trượt băng tự nhiên cho trẻ em địa phương.

Nhưng đừng nghĩ Rybinsk chỉ là nước và nước. Thành phố có địa hình đồi nhẹ, với những con phố dốc thoai thoải dẫn xuống bờ sông. Khí hậu lục địa điển hình: hè ấm áp (khoảng 20-25°C), thu lá vàng rực rỡ, đông lạnh giá (-10 đến -20°C) với tuyết rơi trắng xóa, và xuân thì hoa nở rộ. Volga ở đây không chỉ là sông; nó là nguồn sống. Từ thời cổ, người dân đánh bắt cá hồi, cá tầm, và ngày nay, cũng trên chính dòng sông ấy, du khách thưởng ngoạn trên du thuyền, lắng nghe những câu chuyện về “Những người kéo thuyền trên sông Volga” – những người kéo thuyền vào mùa nước cạn bằng sức người, bất chấp gió mưa. Nếu bạn đồng hành cùng ATN Travel, chúng tôi sẽ sắp xếp một chuyến du thuyền ngắn từ Rybinsk đến Uglich, nơi bạn có thể ngắm hoàng hôn nhuộm đỏ mặt nước, cảm giác như đang lạc vào bức tranh của Levitan – họa sĩ Nga nổi tiếng với những bức tranh phong cảnh mang đậm tính cách Nga.

Hành trình lịch sử

Rybinsk không phải là thành phố sinh ra để nổi tiếng; nó lớn lên từ những hạt cát bên sông. Lịch sử bắt đầu từ thế kỷ 12, khi đây chỉ là làng Rybnaya Sloboda – “làng chài ” – nơi cư dân Slavơ cổ sống bằng nghề chài lưới trên Volga. Đến năm 1504, sau khi bị Mông Cổ tàn phá, nó được tái thiết, và năm 1777, dưới thời Nữ hoàng Catherine Đại đế, nó chính thức trở thành thị trấn Rybinsk. Tên gọi “Rybinsk” xuất phát từ “ryba” nghĩa là cá – một lời nhắc nhở vui nhộn về nguồn gốc gắn liền với thủy sản của nó.

Thế kỷ 19 là thời hoàng kim của thành phố. Peter Đại đế đã kết nối Volga với Baltic qua hệ thống kênh Mariinsk (mở năm 1810), biến Rybinsk thành cảng sông sầm uất. Thương nhân đổ về, mang theo lúa mì, dây thừng, gạch và thậm chí là tàu hơi nước đầu tiên. Thành phố trở thành “thủ phủ của bánh mì Nga”, với những kho hàng khổng lồ dọc bờ sông. Tôi thường kể cho du khách nghe về “”Những người kéo thuyền trên sông Volga” – những chàng trai lực lưỡng kéo thuyền bằng dây thừng, hát vang bài ca Volga nổi tiếng: “Ey, ukhnem!” (Hãy kéo đi!). Bức tranh “”Những người kéo thuyền trên sông Volga Barge Haulers on the Volga” của danh hoạ Repin đã biến họ thành bất tử, và ở Rybinsk, bạn có thể thấy tượng đài tưởng niệm những người kéo thuyền đầy quả cảm đó – một người đàn ông lực lưỡng với dây thừng trên vai, đứng sừng sững bên sông.

Thế kỷ 20 mang đến những biến động lớn cho thành phố. Năm 1941, đập Rybinsk được xây, nhấn chìm hàng trăm làng mạc, bao gồm cả làng Mologa cổ kính – thường được gọi gọi là “Atlantis của Nga”. Bảo tàng Mologa ở Rybinsk lưu giữ những hiện vật từ đáy hồ: bàn ghế, biểu tượng tôn giáo, khiến du khách không khỏi xúc động. Thành phố đã có thời kỳ đổi tên thành Shcherbakov (1946), rồi Andropov (1984), trước khi quay về lại cái tên Rybinsk cổ xưa của mình vào năm 1989 – một minh chứng cho sự thay đổi chính trị Nga khi kết thúc thời kỳ Liên Xô. Ngày nay, Rybinsk là trung tâm công nghiệp, sản xuất động cơ máy bay và tàu thủy, nhưng vẫn giữ nét cổ kính đầy quyến rũ. Các con phố trung tâm được phục hồi như thế kỷ 19: đèn lồng cổ, biển hiệu gỗ, khiến bạn cảm giác như bước vào phim “Anna Karenina”. Một lần, tôi dẫn đoàn đi dạo, một chị khách cười khúc khích: “Chị tưởng đang ở làng quê Nga trong truyện cổ tích Pushkin ấy chứ!”

Những điểm tham quan không thể bỏ lỡ

Bây giờ, hãy cùng tôi “dạo chơi” qua các điểm độc đáo của Rybinsk. Chúng ta hãy bắt đầu từ con đường dọc bờ sông Volga – bờ sông Volga dài dằng dặc, với hàng rào sắt uốn lượn, ghế đá và tầm nhìn ra sông mênh mông. Sáng sớm, người dân địa phương dắt chó đi dạo,; chiều muộn, các cặp tình nhân dắt tay đi ngắm hoàng hôn. Ở đây, bạn sẽ thấy Tượng Mẹ Volga – cao 28 mét, dựng năm 1953, với dáng vẻ đón chào du khách từ xa. Bà mẹ giang tay, như ôm ấp cả dòng sông, và tôi thường đùa: “Đây là ‘mẹ chồng Nga’ – nghiêm nghị nhưng ấm áp!”

Tiếp theo là Quảng trường Đỏ – không phải ở Moscow đâu nhé! Quảng trường này từ thế kỷ 18, từng là chợ buôn bán sôi động, nay có tượng Lenin (1934) và hoa viên xinh xắn. Từ đây, đi bộ đến Nhà thờ Đức Chúa biến hình – kiệt tác kiến trúc thế kỷ 19, với tháp chuông cao vút và nội thất lộng lẫy. Bên trong, bức tường ảnh thánh bốn tầng lấp lánh mạ vàng, và có cả ghế ngồi của Nữ hoàng Ekaterina Đệ nhị – một báu vật lịch sử. Ngoài ra bạn đừng bỏ lỡ bảo tàng dự trữ Rybinsk nằm trong tòa nhà trước đây là thị trường chứng khoán (1910), với 11 triển lãm về lịch sử địa phương. Bạn sẽ thấy hóa thạch cổ, đồ dùng hàng ngày từ thời Nga hoàng, và tranh của các nghệ sĩ địa phương. Gần đó là Bảo tàng Mologa – nơi kể chuyện về “thành phố bị nhấn chìm”, với những hiện vật từ đáy hồ chứa nước khiến bạn rùng mình nghĩ về sức mạnh của con người. Nếu bạn yêu thích nghệ thuật, bạn hãy ghé đến Nhà của Nghệ nhân – tòa nhà gỗ được xây từ thế kỷ 20 với chạm khắc tinh xảo, nay là nơi ở nhưng vẫn mở cửa cho du khách.

Rybinsk còn có các nhà thờ với kiến trúc hết sức đa dạng: Nhà thờ Trái tim thiêng liêng của Đức Chúa (1910) của cộng đồng Ba Lan, nay là câu lạc bộ sinh viên; Giáo xứ Voznesensko-Georgievsky với hai đền thờ từ thế kỷ 18; Nhà thờ Đức mẹ Kazan.

Nếu bạn là người yêu thích kỹ thuật, bạn có thể đến thăm Đập của nhà máy thuỷ điện Rybinsk – công trình khổng lồ từ thời Stalin, với khóa tàu sâu nhất trên Volga. Du thuyền khi đi trên hồ đập thủy điện lúc hoàng hôn, bạn sẽ thấy mặt trời lặn sau đập, tạo nên khung cảnh đẹp kỳ ảo như một bộ phim khoa học viễn tưởng. Ga tàu Rybinsk (1905) là một kiến trúc cổ, và cây cầu Rybinsk (1963) dài 720 mét, là nơi rất lý tưởng cho bạn đi bộ ngắm sông.

Vẫn chưa hết đâu, bạn có thể đến thăm Nhà hát Kịch Rybinsk (1825), và Nhà hát Múa rối (1933) – nơi trẻ em (và cả người lớn) đều mê mẩn. Tháp Rybinsk (1843) từng là đồn cảnh sát, nay là biểu tượng thành phố. Và Nhà nguyện Nikolskaya (1967), kỷ niệm Alexander II, với mái vòm vàng lấp lánh.

Tâm hồn Nga ở Rybinsk

Văn hóa Rybinsk là sự hòa quyện giữa truyền thống Nga và ảnh hưởng của phong tục địa phương. Đặc điểm dễ thấy của người dân địa phương ở đây thân thiện, hiếu khách và một trong những phong tục Nga cổ là tiếp đón các vị khách quý tới nhà với “bánh mì và muối”. Cũng như những nhiều người dân Nga, cư dân Rybinsk yêu banya – phòng xông hơi kiểu Nga, nơi bạn dùng những cành cây bạch dương để quất lên người để thư giãn. Các du khách Việt khi thử trải nghiệm xông hơi đã thốt lên rằng: “Nóng như lò than, nhưng ra ngoài cảm giác như được tái sinh!”

Lễ hội là một điểm nhấn trong sinh hoạt văn hoá của thành phố. Maslenitsa (Lễ tiễn biệt mùa đông) diễn ra vào cuối mùa đông, với bánh bột mì blini ăn kèm bơ, mứt, và đốt lửa tiễn mùa đông. Lễ Ivan Kupala (đêm hạ chí) bên sông, nhảy qua lửa và thả vòng hoa dự đoán tình duyên. Lễ Giáng sinh Nga cổ diễn ra hàng năm vào 7/1 với cây thông và hát carol; Phục sinh với trứng nhuộm đỏ. Ở Rybinsk còn có lễ hội địa phương như Ngày Thành phố (tháng 8), với diễu hành, âm nhạc dân gian và múa vòng.

Đời sống hàng ngày của người dân ở đây rất giản dị: sáng uống cà phê với syrniki (bánh phô mai), chiều dạo sông, tối xem ballet địa phương. Người Nga ở đây yêu thơ Pushkin, nhạc Tchaikovsky, và kể chuyện dân gian về “Baba Yaga” – phù thủy chân gà. Văn hóa Volga còn ảnh hưởng của văn hoá Đức: cộng đồng Volga Germans mang theo bierock (bánh nhồi thịt bắp cải).

Hương vị Volga bên bếp Nga

Ẩm thực Rybinsk là bữa tiệc của sông nước và rừng già, trong đó cá Volga là vua: cá tầm nướng, cá hồi hun khói, hay ukha – súp cá thơm lừng với rau thơm. Ẩm thực Rybinsk muôn vẻ, chịu ảnh hưởng từ Cộng hòa Tatar, đó là: echpochmak (bánh tam giác nhồi thịt), pelmeni (sủi cảo Nga) với nấm, đó còn là món Đức Volga: bierock, donuts kefir, buns sour cream.

Bạn nên thử borscht – súp củ cải đỏ, ăn với smetana (kem chua). Blini mỏng như giấy, cuốn cá hun khói hoặc mứt. Kasha (cháo) từ lúa mạch, ăn sáng. Đồ ngọt: chak chak (bánh mật ong), tabani (bánh mì dẹt). Uống kvass (nước lên men) hoặc vodka địa phương, nhưng hãy uống vừa phải thôi nhé!

Rybinsk đang chờ bạn

Rybinsk không chỉ là điểm dừng; nó là hành trình chạm đến tâm hồn Nga. Với lịch sử sâu lắng, văn hóa phong phú, ẩm thực ngon miệng và người dân thân thiện, thành phố bên Volga này sẽ khiến bạn yêu nước Nga hơn. Hãy liên hệ với ATN Travel để chúng tôi dẫn bạn đi – và nhớ, du lịch không phải chạy đua, mà là cảm nhận.

Hẹn gặp bạn ở Rybinsk!